Artisti i cili po sfidon “krimet e projektimit kundër njerëzimit”
Ne takojmë artistin i cili ka nisur një uebfaqe që lejon publikun në mbarë botën të titullojë dhe turpërojë autoritetet lokale dhe planifikuesit urbanë të cilët kryejnë pjesë të ‘dizajnit armiqësor’.
Kur artisti Stuart Semple ndau një foto në Facebook të një stol në Bournemouth, kurrë nuk imagjinonte se më shumë se një milion njerëz do ta shihnin brenda 24 orëve. As nuk priste që këta të huaj të ndanin të njëjtin zhgënjim për shiritin metalik që ndante stolin në dysh, duke bërë të pamundur që njerëzit e pastrehë të flinin në të. “Unë nuk prisja që të gjithë ta merrnin atë, por e bënë”, shtoi ai.
Frymëzuar nga përgjigjja dërrmuese, Semple vendosi të sfidojë atë që ai e quajti “krimin e projektimit kundër njerëzimit”, duke u bërë thirrje artistëve të tjerë që të ndihmojnë në zbukurimin e stolave publik të qytetit në një “mënyrë të dashur”. Veprimi u raportua gjerësisht në mediat lokale dhe atë natë, pas darkës, kontraktuesit e këshillit hoqën qetësisht shufrën. “Ishte e mrekullueshme të provonim se mund të ndryshonim gjërat”, tha Semple.
Që atëherë, ai ka ndërmarrë një fushatë kundër “dizajnit armiqësor” global, duke synuar stola publik që “janë të dizajnuara posaçërisht për të kontrolluar ose dëmtuar një njeri”, qoftë në pragje të restoranteve. “Pjesa më e madhe e punës sime është të bëj pjesë të artit publik që kanë të bëjnë me lumturinë dhe t’i sjellin njerëzit së bashku”, tha ai. “Dizajni armiqësor është antiteza e gjithçkaje për të cilën qëndroj”.
Hapi i parë për t’i dhënë fund këtij lloji të dizajnimit, sugjeron Semple, është t’i bëjë njerëzit të vetëdijshëm për shembuj pranë tyre. “Kur njerëzit e shohin atë, ajo fillon të ndryshojë.”
Nëpërmjet faqes së tij të internetit hostiledesign.org, ai u kërkon njerëzve të etiketojnë objektet ofenduese, përpara se të postojnë fotografi në media sociale duke përdorur hashtagun #hostiledesign. Skuadra Semple pastaj shton imazhet në një arkiv ‘shkelje’, duke ndërtuar një bazë të dhënash për krimet e projektimit dhe, me të, një lëvizje globale.
“Unë jam duke u kontaktuar gjithnjë e më shumë nga njerëzit në të gjithë botën, që më tregojnë se çfarë po ndodh në komunitetin e tyre. Ka një fazë tani ku dizajni armiqësor nuk ka qenë i fshehtë dhe tani është i hapur. Është koha që të bëjmë diçka për këtë”, tha Semple.
Ai shpreson që duke turpëruar ata që janë në pushtet, “duke e bërë atë një pasuri të vërtetë për të shpenzuar paratë publike në hartimin armiqësor”, ne mund t’i inkurajojmë politikanët dhe planifikuesit e qytetit për të bërë zgjedhje shoqërore të vetëdijshme. “Mobiljet publike duhet të ftojnë, duhet të jenë gjithëpërfshirëse,” tha ai.
“Mobiljet e mira publike duhet të sjellin së bashku njerëzit dhe të fillojë biseda. Ato duhet të ndihmojnë njerëzit të ndihen të dëshiruar”.
© 2018, Pozitivi. All rights reserved.
