Miti bie poshtë, shkencëtarët tregojnë sa përqind të trurit përdor njeriu
17/08/2018 Shpërndaje

Miti bie poshtë, shkencëtarët tregojnë sa përqind të trurit përdor njeriu

Ju mund të keni dëgjuar se njerëzit përdorin vetëm dhjetë për qind të trurit të tyre dhe se nëse mund ta përdorin dhe pjesën tjetër tjetër të fuqisë, mund të bëjnë shumë më tepër. Mund të bëhesh një gjeni, ose të fitosh kompetenca psikike si leximi i mendjes.

Ky “mit dhjetë për qind” ka frymëzuar shumë referenca në imagjinatën kulturore. Në filmin 2014 Lucy, për shembull, një grua zhvillon fuqi hyjnore falë barnave që lëshojnë 90 përqindëshin e paarritshëm të trurit të saj.

Shumë njerëz besojnë mitin gjithashtu: rreth 65 përqind e amerikanëve, sipas një sondazhi të vitit 2013 të kryer nga Fondacioni Michael J. Fox për Hulumtimin e Parkinsonit. Në një studim tjetër që pyeti studentët se sa përqind të trurit përdorin njerëzit, rreth një e treta e atyre në fushën e psikologjisë u përgjigjën “10 për qind”.

Në kundërshtim me mitin e dhjetë për qindshit, shkencëtarët kanë treguar se njerëzit përdorin tërë trurin e tyre gjatë gjithë ditës. Ekzistojnë disa prova që hedhin poshti mitin dhjetë për qind. Neuropsikologjia studion se si anatomia e trurit ndikon në sjelljen, emocionin dhe diturinë e dikujt.

Gjatë viteve, shkencëtarët e trurit kanë treguar se pjesë të ndryshme të trurit janë përgjegjëse për funksione specifike, pavarësisht nëse ajo është duke njohur ngjyrat ose zgjidhjen e problemeve. Në kundërshtim me mitin dhjetë për qind, shkencëtarët kanë vërtetuar se çdo pjesë e trurit është integrale për funksionimin tonë të përditshëm, në sajë të teknikave të imazhit të trurit, si tomografi e emisionit të pozicionit dhe imazhit funksional të rezonancës magnetike.

Hulumtimet ende nuk kanë gjetur një zonë të trurit që është krejtësisht joaktive. Edhe studimet që matin aktivitetin në nivelin e neuroneve të vetme nuk kanë zbuluar asnjë fushë jo aktive të trurit. Shumë studime të imazhit të trurit që matin aktivitetin e trurit kur një person po bën një detyrë specifike tregojnë se sa pjesë të ndryshme të trurit punojnë së bashku.

Për shembull, ndërsa po e lexoni këtë tekst në telefonin tuaj, disa pjesë të trurit tuaj, duke përfshirë ata që janë përgjegjës për vizionin, leximin e të kuptuarit dhe mbajtjen e telefonit, do të jenë më aktive.

Megjithatë, disa imazhe të trurit, pa dashje, japin përkrahje ndaj mitit dhjetë për qind, sepse ato shpesh tregojnë njolla të vogla të ndritshme në një tru tjetër gri. Kjo mund të nënkuptojë se vetëm pikat e ndritshme kanë aktivitet të trurit, por kjo nuk është rasti. Përkundrazi, njollat me ngjyrë përfaqësojnë zonat e trurit që janë më aktive kur dikush bën një detyrë krahasuar me kur nuk janë.

Një kundërshtim më i drejtpërdrejtë me mitin dhjetë për qind, qëndron te individët që kanë pësuar dëmtime të trurit si nëpërmjet një goditjeje, trauma të kokës ose helmimit të monoksidit të karbonit dhe atë që nuk mund ta bëjnë më, apo s’mund ta bëjnë aq mire si rezultat i kësaj dëmtimi. Nëse miti dhjetë për qind është i vërtetë, atëherë dëmtimi i shumë pjesëve të trurit tonë nuk duhet të ndikojë në funksionimin tuaj të përditshëm.

Studimet kanë treguar se dëmtimi i një pjese shumë të vogël të trurit mund të ketë pasoja shkatërruese. Nëse dikush përjeton dëmtime në zonën e brokës, për shembull, ata mund të kuptojnë gjuhën, por nuk mund të formojnë mirë fjalët ose të flasin rrjedhshëm.

Në një rast shumë të publikuar, një grua në Florida humbi përgjithmonë “aftësinë për mendime, perceptime, kujtime dhe emocione që janë thelbi i qenies njerëzore”, kur mungesa e oksigjenit shkatërroi gjysmën e trurit të saj që përbën rreth 85 përqind e trurit.

Argumentet evolucionare; Një tjetër linjë e provave kundër mitit dhjetë për qind vjen nga evolucioni. Truri i rritur përbën vetëm dy për qind të masës trupore, por konsumon më shumë se 20 për qind të energjisë së trupit. Në krahasim, me trurin e rritur të shumë llojeve të vertebrorëve, duke përfshirë disa peshq, zvarranikë, shpendë dhe gjitarë, konsumojnë dy deri në tetë për qind të energjisë së trupit të tyre.

Truri është formuar nga miliona vjet të përzgjedhjes natyrore, e cila kalon tipare të favorshme për të rritur gjasat e mbijetesës. Nuk ka gjasa që trupi të kushtojë aq shumë energji për të mbajtur një tru të tërë për funksionuar nëse përdor vetëm 10 për qind të trurit.

Origjina e mitit; Edhe pse prova te shumta sugjerojnë të kundërtën, pse shumë njerëz ende besojnë se njerëzit përdorin vetëm dhjetë për qind të trurit të tyre? Është e paqartë se si miti u përhap në radhë të parë, por është popullarizuar nga librat e vetë-ndihmës dhe madje mund të bazohet edhe në studime të vjetra, me mangësi etj.

Joshja kryesore e mitit, se njerëzit përdorin dhjetë për qind të trurit përcjell idenë se ju mund të bëni shumë më tepër nëse mund të zhbllokoni pjesën tjetër të trurit. Kjo ide është në përputhje me mesazhin e mbështetur nga librat e vetë-ndihmës, të cilat ju tregojnë mënyra për përmirësimin e vetes.

 

© 2018, Pozitivi. All rights reserved.